Các mốc cuối năm Bính Ngọ
Tháng Chạp năm nay thiếu, chỉ có 29 ngày. Các ngày dương dưới đây do bộ máy lịch của Người Nhà tính.
| Mốc | Ngày âm | Ngày dương | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Đầu tháng Chạp | 1 tháng Chạp | Thứ sáu, 8/1/2027 | Từ đây gần Tết: chốt ngày họp họ và báo cho họ hàng. |
| Khoảng một dòng họ thường họp | 12 đến 22 tháng Chạp | 19/1/2027 đến 29/1/2027 | Mô tả của một dòng họ ở quê tác giả một bài báo, chỉ để tham khảo; họ khác chọn ngày khác. |
| Ông Công ông Táo | 23 tháng Chạp | Thứ bảy, 30/1/2027 | Nhiều nhà họp họ, tảo mộ trước ngày này. |
| Ngày cuối năm | 29 tháng Chạp | Thứ sáu, 5/2/2027 | Tháng Chạp này thiếu (không có 30), nên đây là ngày cuối năm; tối hôm đó là giao thừa. |
| Mùng 1 Tết Đinh Mùi | 1 tháng Giêng | Thứ bảy, 6/2/2027 | Lịch đi chúc Tết: xem trang lịch đi chúc Tết 2027. |
Chạp họ chọn ngày nào?
Không có ngày chung cho cả nước: mỗi dòng họ tự định, thường do trưởng họ và các chi bàn từ trước. Một bài VnExpress năm 2015 kể dòng họ ở quê tác giả chọn một ngày cố định trong khoảng 12 đến 22 tháng Chạp, trước khi cúng ông Táo; đó chỉ là một địa phương, đừng coi là quy tắc chung. Nhiều họ chọn ngày cuối tuần cho con cháu đi làm xa kịp về, nên bảng dưới ghi thứ của từng ngày.
Ngày 12 đến 22 tháng Chạp và thứ trong tuần
| Ngày âm | Ngày dương | Thứ |
|---|---|---|
| 12 Chạp | 19/1/2027 | Thứ ba |
| 13 Chạp | 20/1/2027 | Thứ tư |
| 14 Chạp | 21/1/2027 | Thứ năm |
| 15 Chạp | 22/1/2027 | Thứ sáu |
| 16 Chạp | 23/1/2027 | Thứ bảy |
| 17 Chạp | 24/1/2027 | Chủ nhật |
| 18 Chạp | 25/1/2027 | Thứ hai |
| 19 Chạp | 26/1/2027 | Thứ ba |
| 20 Chạp | 27/1/2027 | Thứ tư |
| 21 Chạp | 28/1/2027 | Thứ năm |
| 22 Chạp | 29/1/2027 | Thứ sáu |
Chỉ là khoảng một dòng họ từng chọn; họ bạn có thể họp sớm hơn hoặc muộn hơn.
Tảo mộ cuối năm hay Thanh minh
Tảo mộ ở nhiều nơi gắn với tiết Thanh minh; cũng có dòng họ chọn dịp chạp họ cuối năm, dọn mộ rồi họp họ cùng ngày. Cách nào cũng được, miễn họ thống nhất và ghi vào tộc ước. Chuẩn bị tảo mộ xem tại tảo mộ: chuẩn bị, phân công, ghi chép mộ phần; nếu cần xem ngày sửa mộ, cải táng có xem ngày cải táng, sửa mộ.
Danh sách việc cho buổi chạp họ
- Chốt ngày và báo sớm. Bàn với trưởng họ, các chi, rồi báo trong nhóm Zalo ít nhất hai tuần trước; nhắc lại trước một ngày. Xem ngày họp họ, nhập tộc
- Mời họ hàng. Lập danh sách các chi, các nhánh, người ở xa; hỏi ai về được để tính phần ăn và chỗ ngồi.
- Tảo mộ. Phân công dọn mộ, mang dụng cụ, hương hoa, nước; ghi lại vị trí từng ngôi mộ để người sau tìm được. Tảo mộ: chuẩn bị, phân công, ghi chép mộ phần
- Họp họ. Chương trình ngắn: tổng kết năm, việc nhà thờ họ, mộ phần, người mới sinh, người mất trong năm; có người ghi biên bản. Cách tổ chức họp họ và biên bản
- Quỹ họ. Tổng kết thu chi trong năm, đọc công khai; ghi rõ khoản nào đóng góp tự nguyện. Quỹ họ: đóng góp, ghi sổ, minh bạch
- Sổ ghi công đức. Ghi tên người đóng góp, số tiền hay hiện vật, ngày nhận, người nhận; đọc lại trước cả họ để mọi người cùng biết.
- Bữa cơm họ. Chốt số mâm, người nấu, người dọn, khoản chi; nhớ chỗ cho các cụ.
- Cập nhật gia phả. Thêm người mới sinh, mới mất, mới cưới trong năm để cây của họ đúng với thực tế. Cách ghi gia phả
Quỹ họ, mộ phần, sổ công đức trong Người Nhà
Sau khi đăng nhập, Người Nhà giúp họ giữ những việc này trên cùng một cây gia phả: quỹ họ có ghi thu chi và mã VietQR, mộ phần ghi vị trí trên bản đồ, ngày giỗ chạp nhắc theo âm lịch. Xem từng bước ở hướng dẫn sử dụng và bài quỹ họ: đóng góp, ghi sổ, quản lý minh bạch. Cách tổ chức giỗ tổ ở tổ chức giỗ tổ, giỗ họ.
Nguồn: VnExpress 11/02/2015: Tết đến rồi, về chạp họ thôi. Can Chi, ngày Tết, năm sinh tính bằng bộ máy lịch của Người Nhà.